در شرایطی که فدراسیون فوتبال و سازمان لیگ بهصورت رسمی اعلام کردند فسخ قرارداد اندونگ با استقلال قطعی است و این بازیکن دیگر حق بازی برای آبیها را ندارد، یک نامه مهم از فیفا همه چیز را وارد فاز جدیدی کرده؛ نامهای که نشان میدهد حداقل از نگاه فیفا، ماجرا آنقدرها هم «تمامشده» نیست.
ماجرا از دوازدهم دسامبر شروع شد؛ جایی که مدیر برنامه و وکیل ایرانی اندونگ با ارسال نامهای به فیفا و باشگاه استقلال، اعلام کردند این بازیکن قراردادش را به شکل یکطرفه فسخ میکند. تنها دو روز بعد اما استقلال پاسخ داد که این فسخ را نمیپذیرد و حتی خواهان تمدید قرارداد با اندونگ شد؛ اتفاقی که در نهایت با تمدید قرارداد این بازیکن گابنی همراه شد.
با این حال، در اتفاقی عجیب، فدراسیون فوتبال و کمیته تعیین وضعیت همان نامه فسخ یکطرفه را به منزله فسخ قطعی تلقی کردند و از آنجا که پنجره استقلال بسته است، مدعی شدند این باشگاه دیگر امکان استفاده از اندونگ را ندارد.
اما حالا پاسخ رسمی فیفا که روز دوازدهم ژانویه به ایمیل مدیر برنامه و وکیل اندونگ ارسال شده، روایت متفاوتی دارد و مشخص میکند فیفا نه تنها این فسخ را قطعی ندانسته، بلکه اساساً اعلام کرده ارسال چنین ایمیلی به معنای پایان قطعی قرارداد نیست.
در نامه فیفا چنین آمده است؛
تشکر از پیام شما.
به استحضار میرساند که فیفا فسخهای یکجانبهٔ قراردادهای استخدامی را تأیید یا گواهی نمیکند.
در نتیجه، الزامی برای ثبت یا ارسال چنین اعلامیههای فسخی از طریق پرتال حقوقی فیفا وجود ندارد.
نقش فیفا صرفاً به رسیدگی و اتخاذ تصمیم در خصوص اختلافات مرتبط با روابط استخدامی با بُعد بینالمللی محدود میشود؛ آن هم مطابق با مادهٔ ۲۲ مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان (RSTP).
چنانچه پس از فسخ قرارداد، اختلافی میان طرفین ایجاد شود، دعوای مربوطه باید از طریق پرتال حقوقی فیفا ثبت گردد تا فیفا بتواند صلاحیت خود را اعمال نماید.
امیدواریم توضیحات فوق موجب شفافسازی موضوع شده باشد. در صورت نیاز به هرگونه توضیح تکمیلی، لطفاً بدون تردید با ما تماس بگیرید.
بر اساس پاسخ رسمی دپارتمان Disputes and Regulatory Applications فیفا، باید میان «اعلام فسخ یکجانبه» و «انحلال قطعی قرارداد» تمایز حقوقی قائل شد. آنچه فیفا صراحتاً اعلام کرده این است که فسخ یکجانبه قراردادهای استخدامی توسط بازیکن، بهخودیِخود نه مورد تأیید فیفا قرار میگیرد و نه موجب پایان قطعی رابطه قراردادی میشود. نخست، فیفا تصریح میکند هیچگونه نقش تأییدی یا تصدیقی در خصوص فسخهای یکجانبه ندارد. به بیان روشن، ارسال نامه یا ایمیل فسخ از سوی بازیکن، صرفاً بیان ارادهی یکطرفهی اوست و فاقد اثر قطعی حقوقی برای پایان قرارداد محسوب میشود. به همین دلیل نیز فیفا اعلام کرده اصولاً الزامی برای ثبت اینگونه فسخها در پورتال حقوقی فیفا وجود ندارد؛ چرا که این اقدامات، «تصمیم ادعایی یکطرفه» هستند، نه تصمیمات معتبر حقوقی.
دوم، مطابق ماده ۲۲ مقررات وضعیت و انتقال بازیکنان (RSTP)، صلاحیت فیفا تنها زمانی فعال میشود که اختلافی رسمی میان طرفین ایجاد و ثبت شود. به عبارت دیگر، تا زمانی که فسخ یکجانبه به اختلاف حقوقی منتهی نشده و یکی از طرفین، دعوا را از طریق پورتال فیفا مطرح نکرده باشد، فیفا هیچ داوری یا تصمیمی در خصوص اعتبار یا عدم اعتبار فسخ اتخاذ نمیکند. در نتیجه، وضعیت قرارداد در چنین شرایطی معلق و حلنشده باقی میماند.
سوم، از این چارچوب حقوقی نتیجه گیری میشود که فسخ یکجانبه، بهتنهایی موجب قطع رابطه حقوقی بازیکن و باشگاه نمیشود. قرارداد تنها در یکی از حالات زیر بهطور قطعی خاتمه مییابد:
۱. توافق دوطرفهی بازیکن و باشگاه.
۲. صدور رأی قطعی از مرجع صالح (فیفا یا CAS) که فسخ را موجه و معتبر تشخیص دهد.
در غیر این صورت، قرارداد از منظر حقوقی همچنان معتبر تلقی میشود؛ حتی اگر یکی از طرفین مدعی فسخ شده باشد.
بر همین اساس، بازگشت بازیکن به باشگاه پس از اعلام فسخ یکجانبه، بهمعنای احیای قرارداد جدید نیست، بلکه میتواند و باید بهعنوان ادامه همان قرارداد سابق تحلیل شود. زیرا قراردادی که هرگز بهطور قطعی منحل نشده، قابلیت «اتمام» و سپس «شروع مجدد» ندارد. استمرار رفتار طرفین (از جمله بازگشت بازیکن، حضور در تمرینات یا مذاکرات اجرایی) خود مؤید بقای رابطه قراردادی است.
اعلام فسخ یکجانبه، نه پایان قطعی قرارداد است و نه موجب قطع خودکار روابط حقوقی میان بازیکن و باشگاه. تا زمانی که فسخ یا با توافق طرفین تثبیت نشود یا با رأی مرجع صالح مورد تأیید قرار نگیرد، قرارداد معتبر باقی میماند و هرگونه بازگشت بازیکن، در چارچوب همان قرارداد قابل تفسیر و استناد است.
حالا با این نامه، پرونده اندونگ از یک موضوع «قطعی و تمامشده» به یک اختلاف جدی و چندلایه حقوقی تبدیل شده؛ اختلافی که میتواند هم تصمیمات داخلی را زیر سوال ببرد و هم استقلال را وارد یک مسیر پیچیده برای احقاق حق یا حداقل روشن شدن وضعیت واقعی قرارداد کند. مهمتر اینکه این پاسخ فیفا نشان میدهد آنچه در داخل کشور به عنوان «فسخ قطعی» معرفی شده، لزوماً از نگاه نهاد بینالمللی فوتبال چنین جایگاهی ندارد و همین نکته، میتواند در ادامه پرونده نقش تعیینکنندهای داشته باشد.
بیشتر بخوانید: جزئیات جدید و عجیب از ماجراهای هافبک گابنی و استقلال؛ اندونگ چطور ناگهان برای ساپینتو مهم شد؟
